Turekure dutange, kandi dusengere abashonje ku Isi

Mu 2017 umugabo witwa Saîd,umuhinzi mworozi wo muri Somalia, yapfushije amatungo menshi. Yari afite abana 14 ,icyo gihe yavuze ko niba amatugo ye akomeje gupfa, atewe impungenge n’uko abana be aribo bashobora gukurikiraho. Ibi byatangajwe na World Vision ,Umuryango wa gikristo utanga ubufasha bwo gutabara imbabare ku Isi.

Inzara ni ikibazo cyibasiye inyokomuntu guhera mumyaka ibihumbi ishize , kandi kugeza ubu inakomeje kuzahaza abatuye uyu mubumbe. Ishami ry’umuryango w’abibumbye rishinzwe ibiribwa ku isi WFP (World Food Program) Rivuga ko inzara ari yo iza ku isonga mu bihangayikishije ubuzima bw’abatuye isi, aho umuntu 1 kuri 3 afite ikibazo cy’imirire mibi. Naho buri masegonda atandatu, umwana umwe uri munsi yimyaka 5 apfa azize inzara, noneho umuntu 1 ku 8 mu bihugu bikiri mu nzira y’amajyambere aryama ashonje buri joro. Ni raporo yashyizwe ahagaragara n’uyu muryango muri 2017.

Niba ikibazo cy’inzara cyari kimeze gutya mbere y’imyaka 3 ku mwaduko wa Covid-19, ubu muri uyu mwaka wa 2020 bihagaze gute ? Hari impungenge ko inzara ishobora kuzibasira abatuye isi ku kigero kitigeze kibaho mumyaka myinshi yatambutse. Ibi biratanga kandi bikibutsa umukoro ukomeye abakristo n’abizera Imana bafite mu batuye isi, muri iki gihe nanyuma y’icyorezo cya Covid-19, Haba mu kubagaburira ,kubatabariza, ndetse no kubasengera.

Kuba inzara yarakomeje kuzahaza isi ntibisobanuye ko ku Mana byacitse : “Imana ihora ikomeza ijambo ryayo. Yita kubakene ,igaburira abashonje ikabaha ibyo kurya kandi ntiyivuguruza.”(Zaburi 146: 6-7). Ibyo Imana yiteze kubantu bayo ntabwo byahindutse ahubwo iracyabafiteho umugambi. Igihe Imana yahaga Mose amategeko kubantu bayo, Harimo iryavugaga ko umuntu yagombaga kureka imyaka imwe ikaguma mumirima kugirango abakene n’abashonji bashobore guhumba maze batunge imiryango yabo (Abalewi 19: 9-10). Nk’abakristo n’abizera Imana rero turasabwa kugira ibyo dusagurira abashonji n’abakene ikindi kandi si ngombwa ko ujya kure ahubwo hera ku muturanyi wawe muri ako gace k’iwanyu.

Buri mwaka dukangurirwa kwinjira mu rugamba rwo kurwanya inzara no kwita ku bajonje ku isi, ni k’umunsi wahariwe Ibiribwa ku isi wizihizwa ku ya 16 Ukwakira. Icyo gihe abantu ku isi yose bavuga ko biyemeje kurandura inzara burundu. Ariko se ibi bigerwaho?

Ihuriro rishinzwe kurwanya inzara ryitwa ‘ Early Warning Systems Network ‘ rivuga ko amapfa ku isi, akabije kubera amakimbirane ndetse n’ibura ry’ibiribwa bikabije, yibasiye abantu bagera kuri miliyoni 70 muri Afurika yo hagati, Uburasirazuba, n’Amajyepfo, Uburasirazuba bwo hagati, ndetse no mu bice bya Aziya. Mu 2017 nibwo ibi byatangajwe , Muri iki gihe isi ihangayikishijwe n’icyorezo cya Covid 19, bimeze bite? Ese nyuma yacyo bizagenda gute?

Muri uyu mwaka wa 2017 , Ishami ry’umuryango w’abibumbye ryita ku biribwa n’ubuhinzi ku isi ryizeraga ko ikibazo cy’inzara gishobora gukemuka. Ryavugaga ko isi ishobora gutanga umusaruro uhagije wo kugaburira abantu bose bayituye. Nyamara abantu bakomeje gusonza kuko badafite uburyo bwo kubona ibiryo bihagije, kugeza naho mumpera z’umwaka wa 2019 Isi yinjiwemo n’icyorezo cyahungabanyije bikomeye ubukungu bwayo.

Turasabwa kurekura tugatanga kandi tugasengera miliyoni z’abantu bahanganye n’inzara n’ibura ry’ibiribwa mu isi

Muri Etiyopiya, Kenya, Sudani y’Amajyepfo, na Somaliya honyine, abana ibihumbi mirongo bashobora kwicwa n’inzara kubera ibura ry’amazi ubwaryo mu 2017 ryagize ingaruka ku bantu miliyoni 22. World Vision ntako itagize ngo ikwirakwize ubufasha ku kiremwamuntu kugira ngo bafashe ubuzima, imirire, barwanye ihohoterwa rikorerwa abana, bazane imibereho myiza, aho kuba, uburezi, amazi n’isuku bikenerwa n’abatishoboye kurusha abandi ngo byose bigerweho, Nyamara ikibazo kiracyari ingorabahizi. Igihangayikishije ni uko Covid-19 yasubije ibintu byose irudubi, inkunga nk’izo zitangira gucika intege.

Ni inshingano z’abizera n’abakristo gusengera no gufasha uduce duhangayikishijwe n’inzara mu isi kurenza utundi. Kubera ko Imana yonyine ariyo ifite ubuzima bwa buri muntu mu biganza byayo . Yobu 12;10.

Ni agahinda n’amarira kurebesha amaso yawe ukabona abana bababaye , cyane cyane iyo bafite ikibazo cy’inzara. Muri matayo Matayo 6:11, hatubwira ko Imana igenera ibyo kurya buri muntu kuri uwo munsi. Ariko se ni kangahe iyo ugiye kurya wibuka gusengera abashonje ,cyangwa kumva ko umunsi ukurikiyeho uzagaburira nibura umushonji umwe ? Turasabwa kwinginga Imana tubikuye ku mutima maze igatanga ibiryo ku bashonji.

Twibuke ko Imana ariyo mwungeri ishobora gukoresha abafite inkunga zafasha kurokora ubuzima bw’abahanganye n’ibura ry’ibiribwa n’inzara ku isi. Ni ahacu ho kwinginga Imana twicishije bugufi, tukayisaba ikohereza imvura mugihe gikwiye imyaka ihembuke , abatuye isi babone ibyo kurya by’umwihariko nyuma ya Covid-19.

Sengera ubikuye ku mutima abantu bahishurirwe Umutsima w’ubugingo n’umubiri

Nubwo World Vision yagerageje gutera intambwe mu kugabanya inzara ku isi, Uyu muryango utangaza ko abantu “batabeshwaho n’umutsima gusa” (Matayo 4: 4). Ikigaragara ni uko abantu benshi bakibayeho badafite agakiza ,kwizera Imana ndetse n’ibyiringiro by’ubugingo buhoraho, kandi nyamara Bibiliya igaragaza ko uwizeye Yesu nk’umwami n’umukiza, akwiye kubeshwaho n’Imana mu Isi ndetse akabona n’ubugingo buhoraho.

Turasabwa gusengana Umwete, (Yakobo 5:16) Umwami Imana we mutsima w’ubugingo n’umubiri , agahaza ibyifuzo byimbitse by’ubugingo n’ibyishimo by’agakiza mu bataramumenya. Imana niyo ishobora gufungura amaso y’abantu kugirango bamenye Yesu , basobanukirwe ko uwaje gutanga ubugingo, ari nawe mutsima wamara inzara abatuye isi kandi bakazahabwa n’ubugingo.

Yesu ubwe yaratangaje ati: ’ Ni njye mutsima w’ubugingo. Umuntu wese uza aho ndi ntazasonza nahato, kandi unyizera ntazigera agira inyota na hato. ’” (Yohana 6:35)

Source: World Vision

[email protected]